ରିପୋର୍ଟ ଓ ସୂଚୀସମୂହ

‘ଦାରିଦ୍ର୍ୟ ଓ ସାଧାରଣ ସମୃଦ୍ଧି 2020: ଭାଗ୍ୟର ପରିବର୍ତ୍ତନ’

ବିଶ୍ୱ ବ୍ୟାଙ୍କ ଗୋଷ୍ଠୀ ଏକ ଦ୍ୱିବାର୍ଷିକ ରିପୋର୍ଟ ପ୍ରକାଶ କରିଛି ଯାହାର ନାମ ‘ଦାରିଦ୍ର୍ୟ ଓ ସାଧାରଣ ସମୃଦ୍ଧି 2020: ଭାଗ୍ୟର ପରିବର୍ତ୍ତନ’।

ମୁଖ୍ୟ ବିଷୟବସ୍ତୁ:

• ଏହି ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ, 2021 ଶେଷ ସୁଦ୍ଧା ପ୍ରାୟ 150 ମିଲିୟନ ଲୋକ COVID-19 ମହାମାରୀ ଯୋଗୁଁ ଚରମ ଦାରିଦ୍ର୍ୟରେ ପଡିଯିବେ।
• 2020 ରେ ପ୍ରାୟ 88 ମିଲିୟନ ଠାରୁ 115 ମିଲିୟନ ଲୋକ ଏହି COVID-19 ମହାମାରୀ ଯୋଗୁଁ ଚରମ ଦାରିଦ୍ର୍ୟରେ ପଡିଯିବେ।
• ଏହି ରିପୋର୍ଟ କହେ ଯେ ଏହିଥର ଗତ 20 ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ଚରମ ଦାରିଦ୍ର୍ୟ ଶତାଂଶର ପ୍ରଥମ ଥର ପାଇଁ ବୃଦ୍ଧି ଘଟିଛି।
• ବିଶ୍ୱ ଦାରିଦ୍ର୍ୟ ବୃଦ୍ଧିର କାରଣ ସମୂହ ହେଲା: COVID-19, ସଶସ୍ତ୍ର ସଂଘର୍ଷ ଓ ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ।
• ମଧ୍ୟମ ଆୟ ଧାରା ଥିବା ଦେଶମାନଙ୍କର ପ୍ରାୟ $82 %$ ଲୋକ ଚରମ ଦାରିଦ୍ର୍ୟରେ ଖେଚି ହେବେ।

CRI ସୂଚୀ 2020 ର ତୃତୀୟ ସଂସ୍କରଣ

ଅକ୍ସଫାମ ଇଣ୍ଟରନ୍ୟାସନାଲ ଓ ଡେଭେଲପମେଣ୍ଟ ଫାଇନାନ୍ସ ଇଣ୍ଟରନ୍ୟାସନାଲ ଦ୍ୱାରା ଅସମାନତା ହ୍ରାସ ପ୍ରତି ପ୍ରତିବଦ୍ଧତା (CRI) ସୂଚୀ 2020 ପ୍ରକାଶ ପାଇଛି। ମୁଖ୍ୟ ବିଷୟବସ୍ତୁ:

• ଭାରତ ୧୫୮ଟି ଦେଶ ମଧ୍ୟରେ ୧୨୯ତମ ସ୍ଥାନରେ ରହିଛି। CRI ର୍ୟାଙ୍କିଂ ସୂଚୀରେ ନରୱେ ଶୀର୍ଷ ସ୍ଥାନରେ ଅଛି। ଦ୍ୱିତୀୟ ଓ ତୃତୀୟ ସ୍ଥାନକୁ ଯଥାକ୍ରମେ ଡେନମାର୍କ ଓ ଜର୍ମାନୀ ଅଧିକାର କରିଛି। ଦକ୍ଷିଣ ସୁଦାନ CRI ସୂଚୀ 2020 ରେ ସର୍ବନିମ୍ନ ୧୫୮ତମ ସ୍ଥାନରେ ଅଛି।
• CRI ସୂଚୀର ତୃତୀୟ ସଂସ୍କରଣ COVID-19 ମହାମାରୀ ସମୟରେ ଅସମାନତା ବିରୋଧରେ ଲଢେଇ ଉପରେ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦିଏ। ଏହି ସୂଚୀ ସରକାରମାନେ ଧନୀ ଓ ଗରିବ ମଧ୍ୟରେ ଅନ୍ତର କେମିତି କମାଉଛନ୍ତି ତାହା ମାପିଥାଏ।
• ରିପୋର୍ଟଟି ଦେଶ ଦ୍ୱାରା ଗ୍ରହଣ କରାଯାଇଥିବା ପଦକ୍ଷେପ ଓ ସରକାରଙ୍କ ନୀତି କିମ୍ବା କାର୍ଯ୍ୟକଳାପକୁ ତିନି ପ୍ରଧାନ କ୍ଷେତ୍ରରେ ବିଶ୍ଳେଷଣ କରେ ଯାହା ଅସମାନତା ମୋକାବିଲା ଓ ହ୍ରାସ ସହିତ ସମ୍ପର୍କିତ। ବିଶ୍ଳେଷଣର ତିନି ପ୍ରଧାନ କ୍ଷେତ୍ର ହେଉଛି: ସାମାଜିକ ଖର୍ଚ୍ଚ, ଅଗ୍ରଗାମୀ କର ନୀତି ଓ ଶ୍ରମିକ ଅଧିକାର।

ଗ୍ଲୋବାଲ୍ ହଙ୍ଗର୍ ଇଣ୍ଡେକ୍ସ 2020 2020 ର ଗ୍ଲୋବାଲ୍ ହଙ୍ଗର୍ ଇଣ୍ଡେକ୍ସ ପ୍ରକାଶିତ ହୋଇଛି।

ମୁଖ୍ୟ ବିଷୟବସ୍ତୁ:

• ଏହି ସୂଚକରେ ଭାରତ ୧୦୭ଟି ଦେଶ ମଧ୍ୟରେ ୯୪ତମ ସ୍ଥାନ ପାଇଛି।
• ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ, ଭାରତ ୨୭.୨ ସ୍କୋର ସହିତ ‘ଗମ୍ଭୀର ଶ୍ରେଣୀ’ରେ ରହିଛି।
• ପ୍ରତ୍ୟେକ ମୂଲ୍ୟାଙ୍କନ ଶ୍ରେଣୀରେ ଭାରତର ସ୍କୋର: ଶିଶୁ ସ୍ଟଣ୍ଟିଂ ପାଇଁ ହାର $37.4 %$। ଓଷ୍ଟିଂ ହାର $17.3 %$, ଅପୁଷ୍ଟି ହାର $14 %$ ଏବଂ ୫ ବର୍ଷରୁ କମ୍ ମୃତ୍ୟୁ ହାର $3.7 %$।
• ଭାରତର ଅନ୍ୟ ପଡ଼ୋଶୀ ଦେଶମାନେ ଯେଉଁମାନେ ଗମ୍ଭୀର ଶ୍ରେଣୀରେ ଅଛନ୍ତି ସେଗୁଡ଼ିକ ହେଉଛି ବାଂଲାଦେଶ (୭୫ତମ), ମିୟାନମାର (୭୮ତମ) ଏବଂ ପାକିସ୍ତାନ (୮୮ତମ)।
• ନେପାଳ (୭୩ତମ) ଏବଂ ଶ୍ରୀଲଙ୍କା (୬୪ତମ) ଗ୍ଲୋବାଲ ହଙ୍ଗର ଇଣ୍ଡେକ୍ସ ୨୦୨୦ରେ ମଧ୍ୟମ ଶ୍ରେଣୀରେ ଅଛନ୍ତି। ୪୪ତମ OECD ଇଣ୍ଟରନ୍ୟାସନାଲ ମାଇଗ୍ରେସନ୍ ଆଉଟଲୁକ୍ ୨୦୨୦ ରିପୋର୍ଟ OECD ଇଣ୍ଟରନ୍ୟାସନାଲ ମାଇଗ୍ରେସନ୍ ଆଉଟଲୁକ୍ ୨୦୨୦ର ୪୪ତମ ସଂସ୍କରଣ ଉପରେ ରିପୋର୍ଟ ପ୍ରକାଶ ପାଇଛି।

ମୁଖ୍ୟ ବିଷୟବସ୍ତୁ:

• ଏହି ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ, OECD ଦେଶମାନକୁ ଯାଉଥିବା ଏବଂ ସେଠାରେ ନାଗରିକତ୍ୱ ପାଉଥିବା ସଂଖ୍ୟା ଦୃଷ୍ଟିରୁ ଭାରତ ଦ୍ୱିତୀୟ ସ୍ଥାନ ପାଇଛି।
• ଏହି ସ୍ଥାନରେ ଚୀନ୍ ପ୍ରଥମ ସ୍ଥାନ ପାଇଛି।
• ତୃତୀୟ ସ୍ଥାନ ରୋମାନିଆ ପାଇଛି।
• ଭାରତରୁ ୩.୩ ଲକ୍ଷ ଲୋକ OECD ଦେଶକୁ ଯାଇଛନ୍ତି ଯାହା ଗତ ସଂସ୍କରଣ ରିପୋର୍ଟ ବିଶ୍ଳେଷଣ ତୁଳନାରେ $10 %$ ବୃଦ୍ଧି।

ଷ୍ଟେଟ୍ ଅଫ୍ ଗ୍ଲୋବାଲ୍ ଏୟାର୍ ୨୦୨୦

ଷ୍ଟେଟ୍ ଅଫ୍ ଗ୍ଲୋବାଲ୍ ଏୟାର୍ ୨୦୨୦ ହେଲ୍ଥ ଇଫେକ୍ଟ୍ସ ଇନ୍‌ଷ୍ଟିଚ୍ୟୁଟ୍ (HEI) ଦ୍ୱାରା ପ୍ରକାଶ ପାଇଛି।

ମୁଖ୍ୟ ବିଷୟବସ୍ତୁ:

• ଏହି ରିପୋର୍ଟ ଦର୍ଶାଏ ଯେ ସମସ୍ତ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଝୁକି ମଧ୍ୟରେ ବାୟୁ ପ୍ରଦୂଷଣ ହେଉଛି ମୃତ୍ୟୁ ପାଇଁ ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଝୁକି କାରକ।
• ଭାରତ, ବାଂଲାଦେଶ, ପାକିସ୍ତାନ ଓ ନେପାଳ ୨୦୧୯ ରେ ସର୍ବାଧିକ PM2.5 (କଣିକା ପଦାର୍ଥ) ସମ୍ମୁଖ ହେଉଥିବା ଦଶଟି ଦେଶ ମଧ୍ୟରେ ଅଛନ୍ତି।
• ଏହି ସମସ୍ତ ଦେଶ ୨୦୧୦ ଓ ୨୦୧୯ ମଧ୍ୟରେ ବାହ୍ୟ PM2.5 ସ୍ତରରେ ବୃଦ୍ଧି ଅନୁଭବ କରିଛନ୍ତି।
• ଭାରତ ଏହି ଦଶଟି ଦେଶ ମଧ୍ୟରେ ଅଛି ଯେଉଁଠାରେ ୨୦୧୯ ରେ ସର୍ବାଧିକ ଓଜୋନ୍ $\left(\mathrm{O}_{3}\right)$ ସମ୍ମୁଖ ହୋଇଛି।
• ୨୦ଟି ସର୍ବାଧିକ ଜନସଂଖ୍ୟାବିଶିଷ୍ଟ ଦେଶ ମଧ୍ୟରେ ଭାରତ ଗତ ଦଶ ବର୍ଷରେ $\mathrm{O}_{3}$ ଘନତାରେ ସର୍ବାଧିକ ୧୭% ବୃଦ୍ଧି ନୋଟ କରିଛି।

୫ମ ପବ୍ଲିକ ଆଫେୟାର୍ସ ଇଣ୍ଡେକ୍ସ ୨୦୨୦

ତାଜେତେ ପବ୍ଲିକ ଆଫେୟାର୍ସ ସେଣ୍ଟର ପବ୍ଲିକ ଆଫେୟାର୍ସ ଇଣ୍ଡେକ୍ସ (PAI)-୨୦୨୦ ଜାରି କରିଛି।

ମୁଖ୍ୟ ବିଷୟ:

• ଏହା ଏକ ଅନନ୍ୟ ପରିସଂଖ୍ୟାନ ସାଧନ ଯାହା ରାଜ୍ୟଗୁଡ଼ିକର ଶାସନ କାର୍ଯ୍ୟ ମୂଲ୍ୟାଙ୍କନ କରେ।
• କେରଳ ଦେଶର ସର୍ବୋତ୍ତମ ଶାସିତ ରାଜ୍ୟ ଭାବେ ଘୋଷିତ ହୋଇଥିବା ବେଳେ ଉତ୍ତର ପ୍ରଦେଶ ବଡ଼ ରାଜ୍ୟ ଶ୍ରେଣୀରେ ସବୁଠାରୁ ତଳେ ରହିଲା।
• ଚାରିଟି ଦକ୍ଷିଣ ରାଜ୍ୟ—କେରଳ, ତାମିଲନାଡୁ, ଆନ୍ଧ୍ର ପ୍ରଦେଶ ଓ କର୍ଣ୍ଣାଟକ—ବଡ଼ ରାଜ୍ୟ ଶ୍ରେଣୀରେ ଶାସନ ଦୃଷ୍ଟିରୁ ପ୍ରଥମ ଚାରି ସ୍ଥାନରେ ଅଛନ୍ତି।
• ଉତ୍ତର ପ୍ରଦେଶ, ଓଡ଼ିଶା ଓ ବିହାର ର୍ୟାଙ୍କିଂର ତଳେ ରହିଲେ, ଏହି ଶ୍ରେଣୀରେ ଋଣାତ୍ମକ ପଏଣ୍ଟ ପାଇଲେ—ଯଥାକ୍ରମେ $-1.461$, $-1.201$ ଓ $-1.158$ ପଏଣ୍ଟ। ଛୋଟ ରାଜ୍ୟ ଶ୍ରେଣୀରେ ଗୋଆ ପ୍ରଥମ, ତା’ପରେ ମେଘାଳୟ ଓ ହିମାଚଳ ପ୍ରଦେଶ ଅଛନ୍ତି। LIC - ବିଶ୍ୱର ତୃତୀୟ ସବୁଠାରୁ ଶକ୍ତ ଓ ଦଶମ ସର୍ବାଧିକ ମୂଲ୍ୟବାନ ବୀମା ବ୍ରାଣ୍ଡ

ଲାଇଫ୍ ଇନସୁରାନ୍ସ କର୍ପୋରେସନ୍ (LIC) ବିଶ୍ୱର ତୃତୀୟ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଓ ଦଶମ ସ୍ଥାନର ସର୍ବାଧିକ ମୂଲ୍ୟବାନ ବୀମା ବ୍ରାଣ୍ଡ ଭାବେ ଉଭରିଛି।

ମୁଖ୍ୟ ବିଷୟବସ୍ତୁ:

• ଏହା 2021 ପାଇଁ ବ୍ରାଣ୍ଡ ଫାଇନାନ୍ସ ଇନସୁରାନ୍ସ 100 ରିପୋର୍ଟ ଦ୍ୱାରା ଘୋଷିତ ହୋଇଥିଲା।
• ରିପୋର୍ଟଟି ଲଣ୍ଡନ-ଆଧାରିତ ବ୍ରାଣ୍ଡ ମୂଲ୍ୟାଙ୍କନ କନସଲ୍ଟାନ୍ସି ଫର୍ମ ବ୍ରାଣ୍ଡ ଫାଇନାନ୍ସ୍ ଦ୍ୱାରା ଜାରି କରାଯାଇଥିଲା।
• ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ, ପ୍ରଥମ ସ୍ଥାନର ସର୍ବାଧିକ ମୂଲ୍ୟବାନ ବିଶ୍ୱ ବୀମା ବ୍ରାଣ୍ଡ ହେଉଛି ଚୀନର ପିଙ୍ଗ୍ ଆନ୍ ଇନସୁରାନ୍ସ।
• ଏବଂ ପ୍ରଥମ ସ୍ଥାନର ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବିଶ୍ୱ ବୀମା ବ୍ରାଣ୍ଡ ହେଉଛି ଇଟାଲୀର ପୋଷ୍ଟେ ଇଟାଲିଆନେ।
• ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ, 2021 ରେ LIC ର ବ୍ରାଣ୍ଡ ମୂଲ୍ୟ ପ୍ରାୟ 7% ବୃଦ୍ଧି ପାଇଁ $8.65 ବିଲିୟନ୍ ହୋଇଛି। ବୃଦ୍ଧି ପାଇଁ ବିଦେଶୀ ସିଧାସଳଖ ବିନିଯୋଗ (FDI) ଭାରତରେ ବିଦେଶୀ ସିଧାସଳଖ ବିନିଯୋଗ (FDI) ପ୍ରବାହ ସମ୍ପ୍ରତି ବୃଦ୍ଧି ପାଇଛି। FDI ନୀତି ସଂସ୍କାର, ବିନିଯୋଗ ସୁବିଧା ଓ ବ୍ୟବସାୟ ସହଜୀକରଣ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ସରକାରଙ୍କ ପଦକ୍ଷେପ ଏହି ବୃଦ୍ଧିରେ ଯୋଗଦାନ ଦେଇଛି। ମୁଖ୍ୟ ବିଷୟବସ୍ତୁ:
• ଭାରତର FDI ପ୍ରବାହର ପ୍ରବଣତା ହେଉଛି:
• 2020-21 ବର୍ଷରେ US $81.72 ବିଲିୟନ୍ ର ସର୍ବାଧିକ ମୋଟ FDI ପ୍ରବାହ।
• ଏହା ଗତ ବର୍ଷ (US $74.39 ବିଲିୟନ୍) ତୁଳନାରେ 10% ଅଧିକ।
• ଶୀର୍ଷ ବିନିଯୋଗକାରୀ ଦେଶ: ସିଙ୍ଗାପୁର (29%), ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ର ଆମେରିକା (23%) ଓ ମରିସସ (9%)
• ବିଭାଗ ଅନୁଯାୟୀ ସର୍ବାଧିକ FDI ପ୍ରାପ୍ତ: କମ୍ପ୍ୟୁଟର୍ ସଫ୍ଟୱେର୍ ଓ ହାର୍ଡୱେର୍ (44%), ନିର୍ମାଣ (ଅଧାର୍ତ୍ତିକ) କାର୍ଯ୍ୟ (13%) ଓ ସେବା ବିଭାଗ (8%)
• ରାଜ୍ୟ ଅନୁଯାୟୀ ସର୍ବାଧିକ FDI ପ୍ରାପ୍ତ: ଗୁଜରାଟ (37%), ମହାରାଷ୍ଟ୍ର (27%) ଓ କର୍ଣ୍ଣାଟକ (13%)। WB ଭାରତର MSME ବିଭାଗ ଉନ୍ନତିକରଣ ପାଇଁ $500 mn କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମକୁ ଅନୁମୋଦନ ଦେଲା

ବିଶ୍ୱ ବ୍ୟାଙ୍କ (WB) ଭାରତର MSME କ୍ଷେତ୍ରକୁ ଉନ୍ନତ କରିବା ପାଇଁ $500 ମିଲିୟନ ଡଲାର୍ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମକୁ ଅନୁମୋଦନ କଲା।

ମୁଖ୍ୟ ବିଷୟବସ୍ତୁ:

• $500 ମିଲିୟନ ଡଲାର୍ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ GOI କୁ MSME ଗୁଡ଼ିକୁ ତରଳତା ପ୍ରାପ୍ତି ସମର୍ଥନ ଯୋଗାଇବାରେ ସହାୟତା କରିବ, ଯେଉଁ କ୍ଷୁଦ୍ର ବ୍ୟବସାୟଗୁଡ଼ିକ COVID-19 ଦ୍ୱାରା ଗମ୍ଭୀର ଭାବେ ପ୍ରଭାବିତ ହୋଇଛନ୍ତି।
• ଏହି ଅର୍ଥ MSME କ୍ଷେତ୍ରକୁ ପୁନରୁଜ୍ଜୀବିତ କରିବା ପାଇଁ ବ୍ୟବହୃତ ହେବ, କାରଣ ଏହା 555,000 MSME ର କାର୍ଯ୍ୟଦକ୍ଷତା ଉନ୍ନତ କରିବା ଲକ୍ଷ୍ୟ ରଖିଛି।
• ଏହି କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ସରକାରଙ୍କ $3.4 ବିଲିୟନ MSME ପ୍ରତିସ୍ପର୍ଦ୍ଧିତା, ‘ଏକ ପୋସ୍ଟ-COVID ସ୍ଥିରତା ଓ ପୁନରୁଦ୍ଧାର କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ (MCRRP)’ ଅଂଶ ଭାବେ $15.5 ବିଲିୟନ ଡଲାର୍ ଅର୍ଥ ସଂଗ୍ରହ କରିବା ଆଶା ରଖାଯାଇଛି।
• $500 ମିଲିୟନ ଡଲାର୍ ସମର୍ଥନ ରାଇଜିଂ ଏବଂ ଏକ୍ସେଲେରେଟିଂ ମାଇକ୍ରୋ, ସ୍ମଲ ଏଣ୍ଡ ମିଡିୟମ ଏଣ୍ଟରପ୍ରାଇଜ୍ (MSME) ପର୍ଫର୍ମାନ୍ସ (RAMP) କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମର ଅଂଶ, ଯାହା ଭାରତର MSME କ୍ଷେତ୍ର ଉନ୍ନତି ପାଇଁ ବିଶ୍ୱ ବ୍ୟାଙ୍କର ଦ୍ୱିତୀୟ ସମର୍ଥନ।